نوین توریسم

۴ کاربرد سودآور کلان داده ها در صنعت گردشگری و سفر

کلان داده ها در صنعت گردشگری

مسیر شکل گیری کلان داده در گردشگری

برای ورود به کلان داده و تحلیل اهمیت آنها، ابتدا لازم است به مراحل توسعه وب بپردازیم.  در مراحل اولیه توسعه وب، یعنی وب یک (web 1.0)  که به دیجیتالی کردن فرآیندها و داده ها اختصاص داشت، افراد در زمینه بیان نظرات و تولید محتوا محدودیت های متعددی داشتند. در این مرحله، ارتباطات به صورت یکطرفه و وب غیرت تعاملی بود. با گذشت زمان و ورود  وب دو (web 2.0) که به وب اجتماعی هم معروف است.محدودیت‌های حضور افراد و تولید داده از بین رفت و این عامل باعث شکل‌گیری فرهنگ مشارکتی شد.  امروز افراد دیگر صرفاً دریافت کننده اطلاعات نیستند، بلکه خود نیز به تولید کننده محتوا تبدیل شده اند و خیلی راحت تر از گذشته می توانند انواع مختلف محتوا تولید و به اشتراک بگذارند.  تداوم این جریان باعث شد که شاهد انفجار اطلاعات باشیم. متناسب با این تغییر، شاهد شکل گیری و رونق اصطلاحاتی مانند کلان داده، علم داده، تحلیل کلان داده و ابزارهای جهت تحلیل کلان داده  هستیم. اما کلان داده ها در صنعت گردشگری چه اهمیتی دارد؟

گردشگری و کلان داده ها

کلان داده چیست؟

کلان داده اشاره به داده هایی دارد که حجم آنها بسیار زیاد، تولید آنها بسیار سریع، بسیار متنوع و ماهیت پیچیده ای دارند. متناسب با این ماهیت کلان داده ها، ذخیره و تحلیل آنها با ابزارها و روش‌های سنتی بسیار سخت یا غیرممکن است.

به طور کلی ملاک اصلی تشخیص کلان‌داده چهار وی (۴V) است که عبارتند از:

  • حجم (Volume): به میزان تولید داده ها اشاره دارد. آنقدر حجم داده ها زیاد شده که به صورت متناوب واحدهای اندازگیری متفاوتی معرفی می شود.  از کیلوبایت شروع با گیگابایت و ترابایت ادامه و امروزه واحدهای مانند پتابایت ( معادل ۱۰۰۰ ترابایت) یا اگزابایت (معادل ۱۰۰۰ پتابایت)  و همچنین زتابایت و یوتابایت مطرح می شود.
  • سرعت تولید (Velocity): با هر مکانی و هر زمانی شدن تولید داده ها به واسطه توسعه فناوری ارتباطات و اطلاعات، سرعت تولید داده ها رشد چشمگیری داشته به گونه ای که امروزه بی درنگ کلان داده ها در حال تولید و انتشار هستند.
  • تنوع (Variety): به تنوع منابع تولید ( برای مثال پوشیدنی ها، گوشی‌های هوشمند، تبلت، لپ تاپ، و اینترنت اشیا) و انواع مختلف داده ها اشاره دارد. به طور کلی، کلان داده ها به دو دسته داده‌های ساختار یافته و ساختار نیافته تقسیم می شود. بیشترین نوع کلان داده ها حالت ساختارنیافته دارند ،برای مثال بخشنظرات و پیشنهادات مشتریان در وب سایت ها
  • قابل اتکا بودن داده ها (Veracity): با توجه به جمع آوری داده ها از منابع مختلف نمی توان به تمام داده ها اعتماد کرد. از این رو، قابل اتکا بودن داده های جمع آوری شده نیز در تحلیل داده ها اهمیت فوق‌العاده‌ای دارد.

کلان داده ها در گردشگری

کلان داده در صنعت گردشگری

به دلیل ماهیت غیر ملموس گردشگری و  در نتیجه ریسک خرید خدمات و محصولات گردشگری، اطلاعات رگه های حیاتی گردشگری محسوب می‌شود. بر این اساس، با توجه به توسعه وب  ۲ (web 2.0) گردشگران برخلاف گذشته که در جریان یک طرفه ارتباطات فقط دریافت کننده اطلاعات بودن، خود تبدیل به تولید کننده محتوا شدند که در افزایش چشمگیر داده بسیار موثر بود. علاوه بر این، نباید از شکل گیری فرهنگ مشارکتی ، مشوق های فردی جهت تولید و اشتراک گذاری داده مانند کمک به گردشگران دیگر جهت انتخاب بهینه و استفاده شبکه‌های اجتماعی از ابزارها و تکنیک های ویژه ای مانند گیمیفیکیشن (Gamification) نیز در ترغیب گردشگران و افراد جهت به تولید داده، به اشتراک گذاری  و شکل گیری کلان داده در گردشگری نیز غافل بود. گیمیفیکیشن به استفاده از عناصر بازی (برای نمونه، امتیاز و رتبه بندی ) در محیط های غیر بازی اشاره دارد.

تکنیک استفاده شده توسط تریپ ادوایزر در امتیاز و رتبه دادن  به افرادی که بیشتر در مورد مکان های بازدید شده و هتلها و رستورانها نظر بنویسید و یا گوگل مپ که  در صورت مشارکت در نوشتن نظر در مورد مکان ها، افراد را به عنوان راهنمای محلی معرفی می‌کند، نمونه ای از استفاده از گیمیفیکیشن است.

کلان داده  چگونه به مقاصد و مشاغل گردشگری کمک می کند؟

تحلیل رد پای دیجیتالی گردشگران و مشتریان در قالب کلان داده های به جا مانده از آنها در شبکه های اجتماعی، به نسبت داده های جمع آوری شده به واسطه روش های سنتی مانند پرسشنامه و نظرسنجی منافع متعددی برای مشاغل و مقاصد گردشگری دارد.  داده ها از گردشگرانی که از مقاصد بازدید و یا از خدمات مشاغل گردشگری استفاده کرده‌اند جمع آوری می‌شود، بنابراین واقعی تر و قابل اعتمادتر است. بر این اساس، مشاغل و مقاصد گردشگری می‌تواند از کلان داده برای امور زیر نهایت استفاده را داشته باشند در واقع کلان داده ها در صنعت گردشگری به کسب وکارهای این حوزه کمک شایانی می کند.

  • طراحی استراتژی بر مبنای دانش و اطلاعات مشتریان

به عنوان قدم نخست و مهم مشاغل حوزه گردشگری نیاز دارند تا به صورت دقیق ترجیحات و نیازهای مشتریان را بشناسند تا بتوانند استراتژی مناسب خود را طراحی کنند. تحلیل کلان داده ها به مشاغل حوزه سفر و گردشگری فرصت مناسبی جهت شناخت رفتارها و بازخورد مشتریان در مورد محصولات و خدمات آنها را فراهم می‌کند. برای نمونه هتلی می‌تواند با تحلیل کلان داده ها نقاط قوت و ضعف خود را با استفاده از داده های واقعی از مشتریان جمع آوری کند.  بنابراین، کلان داده ها می‌تواند آنها را در بهبود کیفیت و اتخاذ استراتژی مناسب و درست یاری دهد.

  • سفارشی کردن و ارتقای تجربه گردشگران یا مشتریان

یکی دیگر از فرصت های کلان داده ها در صنعت گردشگری و سفر شفارشی سازی و ارتقای تجربه گردشگران است، یکی از مهمترین فرصت هایی که مشاغل حوزه گردشگری به واسطه تحلیل کلان داده ها می توانند کسب کنند، سفارشی و شخصی سازی محصولات و خدمات است.

وب سایتی که در حوزه رزرو هتل و اقامتگاه فعالیت دارد می‌تواند با تعقیب رده پاهای دیجیتالی مشتریان خود، خدمات متناسب و شخصی سازی شده ارائه داد. برای مثال وقتی بخواهد پیشنهادهای برای مشتریان بفرستد بر اساس سابقه فعالیت‌های گذشته آنها در وب سایت این کار را انجام دهد یا بر اساس قسمت های از سایت که بیشتر مورد توجه و نیاز فرد بوده اطلاعات شخصی سازی شده  ارائه دهد. مثال دیگر می تواند برای هتل های زنجیره ای باشد که مثلاً وقتی مشتری در یکی از شعبه‌های هتل زنجیره‌ای ترجیحات خود را بیان می‌کند، شعبه‌ا های دیگر لازم است از ردپاها جهت شخصی سازی خدمات ارائه شده به مسافر استفاده کنند.

  • قیمت‌گذاری

قیمت از مهمترین عوامل موثر بر تصمیم گیری و انتخاب است. با تحلیل قیمت به صورت اتوماتیک از منابع مختلف می‌توان قیمت مناسب را بر اساس عوامل مختلفی از جمله زمان و میزان تقاضا برای مشتریان پیشنهاد داد. آنچه که وبسایت Kayak  یا Skyscanner انجام می‌دهند نمونه‌ای از قیمت گذاری مناسب بر اساس تحلیل کلان داده های مرتبط با قیمت است.

علاوه برموارد اشاره شده، از کلان دادها می توان برای پیش‌بینی روند های آتی و پیدا کردن بازارهای هدف نیز استفاده کرد که ما در نوین توریسم به این موضوع نیز می پردازیم.

سالار کهزادی

دکتری گردشگری از دانشگاه مرسین ترکیه، مدرس دانشگاه و علاقه مند به حوزه فناوری های نوین و اقتصاد اشتراکی در گردشگری. . عاشق این جملات هستم We rise by lifting others Lifelong learner Less is more

    نوشته‌های مرتبط

    دیدگاه‌ها

    *
    *

    0